Praca z
nastoletnim
pacjentem
Od pierwszej konsultacji do planu pomocy.
Przed Tobą pierwsze konsultacje z nastolatkiem? Przećwicz początek rozmowy, wywiad i trudne momenty — od „nie chcę tu być” po wspólne ustalenie dalszych kroków. Kontakt, wywiad, granice poufności i dalszy plan — przećwiczone na konkretnych sytuacjach.
7 modułów · 14 historii z decyzjami · 7 omówionych pracowni · 76 pytań · 2 osobne wywiady PDF + zeszyt i pakiet gabinetowy.
Kliknij. Zobacz.
Przećwicz pierwszy krok.
Wybierz moduł i przełączaj zakładki: pełny program, fragment wiedzy, historia i decyzja, fiszka, zadanie. To konkretne fragmenty kursu. Zobacz, jak przejdziesz od teorii do własnej odpowiedzi.
01Zanim zaczniesz: rola, zgoda i zaufaniePrzygotuj spotkanie, w którym nastolatek wie, kto decyduje, co pozostaje prywatne i czego może się spodziewać.
To dokładnie omówimy.
- Nastolatek nie jest problemem do naprawienia
- Nazwij usługę i swoją odpowiedzialność
- 13–15 i 16–17 lat: istotne rozróżnienie
- Zgoda przedstawiciela: sprawdź umocowanie
- Gotowość do współpracy jest procesem
- Jak uczciwie wyjaśnić poufność
- Pierwszy kontakt z rodziną w modelu OPTIMUS
- Dostępność bez egzaminu z zachowania
- Prywatność online i poza gabinetem
- Przed wejściem: pięć pytań organizacyjnych
Początek rozmowy, który jasno wyjaśnia rolę, zgodę i poufność.
Przećwicz krótkie wyjaśnienie roli, zgody i obiegu informacji w przypadku Kuby.
- Pracownia: Wyjaśnij zasady, zanim zaczniesz wywiad. Wypowiedź, uzasadnienie i przykład notatki.
- Dwie historie: cztery kolejne decyzje z informacją zwrotną.
- Dwa zadania: Otwarcie bez fałszywej obietnicy; Przygotowanie dostępnej wizyty.
- Ćwiczenia: 5 błędów do znalezienia, układanie kroków, P/F/T i notatka.
- Powtórka: 8 fiszek i 6 dobrowolnych pytań z komentarzem.
- PDF modułu: teoria, rozmowa, miejsce na odpowiedzi, modele i pracownia.
Kliknij pozostałe zakładki i wypróbuj rzeczywiste fragmenty tego modułu. Wszystkie historie są fikcyjne.
Co uporządkujesz?
- Rozróżnisz zgodę prawną, gotowość do udziału i przymus.
- Wyjaśnisz poufność bez obiecywania tajemnicy, której nie możesz zapewnić.
- Przygotujesz warunki rozmowy i określisz granice swojej roli.
Pełny moduł: 10 rozwiniętych tematów i prezentacja 15 slajdów. Każdy slajd ma objaśnienie i trzy najważniejsze elementy.
Jak uczciwie wyjaśnić poufność
Powiedz, że rozmowa podlega ochronie, ale istnieją prawa uprawnionych osób do informacji i dokumentacji oraz obowiązki związane z bezpieczeństwem. W świadczeniach zdrowotnych przedstawiciel ustawowy co do zasady ma prawo do dokumentacji także 17-latka. Nie obiecuj, że rodzic nigdy jej nie zobaczy. Jednocześnie konsultacja nie jest relacją słowo w słowo ze spotkania. Uzgodnij zakres zwykłego podsumowania i sposób uprzedzania o przekazaniu informacji, gdy jest to bezpieczne i możliwe. Podejrzenie krzywdzenia przez opiekuna wymaga ochronnego trybu działania, a nie automatycznego ujawnienia mu całej rozmowy.
Wejdź w sytuację z gabinetu.
Fikcyjna sytuacja: 16-letni Kuba przychodzi z mamą na planowaną konsultację zdrowotną. Mama podpisała formularz. Kuba mówi: „Nie zgadzam się, nie chcę tu być”. Nie zgłoszono nagłego zagrożenia. Nie omówiono jeszcze zakresu usługi ani poufności.
W pełnym module analizujesz dwie historie. W każdej podejmujesz dwie kolejne decyzje i poznajesz ich uzasadnienie.
Co robisz najpierw?
Co warto tu skorygować?Wymaganej zgody nie odkłada się do badania testowego; także zaplanowany etap konsultacji wymaga właściwych podstaw.
Uzasadniony kolejny krok.Zanim przejdziesz do rutynowego świadczenia, wyjaśnij podstawy działania.
Co warto tu skorygować?Odroczenie samo nie wyjaśnia sprzeciwu ani dalszej drogi; nadal potrzebne są informacje i ustalenia.
Zapamiętaj to,
do czego warto wracać.
Krótki temat z przodu. Wyjaśnienie po odwróceniu. Powtórz najważniejsze rozróżnienia przed praktykami lub wróć do nich po lekcji.
Kliknij fiszkę obok. To przykład rzeczywistej karty z tego modułu.
Otwarcie bez fałszywej obietnicy
Napisz 6–8 zdań do Kuby i mamy. Uwzględnij sprzeciw, role, poufność i kolejny krok.
W pełnym module wykonujesz dwa zadania, a potem porównujesz odpowiedź z modelem i kryteriami samooceny.
Początek rozmowy, który jasno wyjaśnia rolę, zgodę i poufność.
Sprawdzasz swoją odpowiedź według czterech kryteriów:
- Stanowisko nastolatka
- Zgoda odpowiednia do wieku i usługi
- Uczciwa poufność
- Konkretny dalszy krok
„Widzę, że macie różne zdania o spotkaniu. Najpierw wyjaśnię propozycję i zasady zgody. Kubo, możesz powiedzieć, czego nie chcesz i o co chcesz zapytać. Nie będę traktować podpisu mamy jako Twojej zgody. Rozmowa jest chroniona, ale przedstawiciel ma określone prawa, a bezpieczeństwo może wymagać włączenia pomocy. Jeśli sprzeciw pozostanie, ustalimy właściwy dalszy tryb przed rozpoczęciem spornego etapu”.
02Pierwsze 10 minut: od „nie chcę” do wspólnego celuĆwicz otwarcie, odzwierciedlenia i uzgadnianie celu bez przekonywania na siłę.
To dokładnie omówimy.
- Kontakt zaczyna się przed pytaniami o objawy
- Przymierze: cel, zadanie i relacja
- Uznaj przymus odczuwany przez osobę
- Pytania otwarte, które mają kierunek
- Odzwierciedlenie zamiast pytania po pytaniu
- Informacja za zgodą, bez wykładu
- Telefon, słuchawki i inne negocjacje
- Milczenie na początku nie musi wymagać wypełnienia
- Sprawdzaj relację, zanim uznasz spotkanie za udane
- Zakończ pierwszy etap uczciwym ustaleniem
Otwarcie konsultacji i mały cel uzgodniony z nastolatkiem.
Przejdź od stanowiska Oli do małego, rzeczywiście uzgodnionego celu.
- Pracownia: Z jednej wypowiedzi zbuduj wspólne zadanie. Wypowiedź, uzasadnienie i przykład notatki.
- Dwie historie: cztery kolejne decyzje z informacją zwrotną.
- Dwa zadania: Zamień radę w rozmowę; Napraw własne założenie.
- Ćwiczenia: 5 błędów do znalezienia, układanie kroków, P/F/T i notatka.
- Powtórka: 8 fiszek i 6 dobrowolnych pytań z komentarzem.
- PDF modułu: teoria, rozmowa, miejsce na odpowiedzi, modele i pracownia.
Kliknij pozostałe zakładki i wypróbuj rzeczywiste fragmenty tego modułu. Wszystkie historie są fikcyjne.
Co uporządkujesz?
- Zaproponujesz cel zrozumiały dla nastolatka.
- Rozróżnisz pytanie, odzwierciedlenie i przedwczesną radę.
- Sprawdzisz, jak młoda osoba doświadcza kontaktu.
Pełny moduł: 10 rozwiniętych tematów i prezentacja 15 slajdów. Każdy slajd ma objaśnienie i trzy najważniejsze elementy.
Przymierze: cel, zadanie i relacja
W klasycznym modelu Edwarda S. Bordina (1979) przymierze obejmuje uzgodnienie celów, zadań oraz rozwijanie więzi. Użyteczna mapa przymierza obejmuje uzgodnienie celu, sposobu pracy i doświadczenie relacji. Rodzic może oczekiwać powrotu do szkoły, nastolatek mniej porannych kłótni, a specjalista potrzebować oceny bezpieczeństwa. Nazwij te cele osobno. Następnie uzgodnij małe zadanie, które ma sens dla młodej osoby, np. opis jednego poranka. Życzliwa atmosfera nie zastępuje zgodności co do zadania. Gdy rozmowa staje w miejscu, sprawdź, czy nie próbujecie rozwiązywać różnych problemów, zanim nazwiesz to „oporem”.
Wejdź w sytuację z gabinetu.
15-letnia Ola, przyprowadzona przez rodzica, mówi: „To pani problem, że mama zapłaciła. Ja nie potrzebuję terapii”. Podstawy konsultacji wyjaśniono. Nie ma sygnału nagłości. Ola chce, aby rodzice przestali ją codziennie wypytywać o szkołę.
W pełnym module analizujesz dwie historie. W każdej podejmujesz dwie kolejne decyzje i poznajesz ich uzasadnienie.
Która odpowiedź otwiera możliwość wspólnego zadania?
Co warto tu skorygować?Lista rodzica jest jednym źródłem, a nie zastępstwem własnego celu Oli.
Co warto tu skorygować?Warto najpierw uzgodnić znaczenie i zakres zadania, zamiast zakładać gotowość do całego wywiadu.
Uzasadniony kolejny krok.Uznajesz perspektywę i szukasz użytecznego celu.
Zapamiętaj to,
do czego warto wracać.
Krótki temat z przodu. Wyjaśnienie po odwróceniu. Powtórz najważniejsze rozróżnienia przed praktykami lub wróć do nich po lekcji.
Kliknij fiszkę obok. To przykład rzeczywistej karty z tego modułu.
Zamień radę w rozmowę
Zapisz odpowiedź na słowa Oli i dwa kolejne kroki. Nie używaj argumentu opłaty.
W pełnym module wykonujesz dwa zadania, a potem porównujesz odpowiedź z modelem i kryteriami samooceny.
Otwarcie konsultacji i mały cel uzgodniony z nastolatkiem.
Sprawdzasz swoją odpowiedź według czterech kryteriów:
- Uznanie perspektywy
- Pytanie bez presji
- Sprawdzenie rozumienia
- Precyzyjny zakres celu
„Nie był to Twój pomysł i nie chcesz kolejnego wypytywania. Co chciałabyś, żebym zrozumiał o tych rozmowach w domu?”. Po odpowiedzi odzwierciedlam jej sens i sprawdzam, czy mogę zapytać o jeden konkretny przykład. Na końcu podsumowuję uzgodniony mały cel, bez ogłaszania gotowości do terapii.
03Wywiad, który poznaje człowiekaPołącz codzienność, zasoby, trudności i bezpieczeństwo w rozmowie, która ma cel.
To dokładnie omówimy.
- Mapa zamiast listy do odhaczenia
- Powód zgłoszenia i przebieg zmiany
- Dom, opieka i warunki życia
- Szkoła, rówieśnicy i życie online
- Sen, zdrowie, jedzenie i energia
- Nastrój, lęk i codzienna regulacja
- Substancje, relacje i seksualność bez założeń
- Pytania o bezpieczeństwo są bezpośrednie
- Zasoby nie są dodatkiem na końcu
- Zakończenie wywiadu: co wiadomo, czego brakuje
Mapa wywiadu z pytaniami dobranymi do celu i pilności.
Przećwicz dobór następnego pytania w historii Maksa bez rozpoznania na podstawie jednego tropu.
- Pracownia: Od „nie chodzi do szkoły” do pytań różnicujących. Wypowiedź, uzasadnienie i przykład notatki.
- Dwie historie: cztery kolejne decyzje z informacją zwrotną.
- Dwa zadania: Osiem pytań z celem; Trzy kolumny informacji.
- Ćwiczenia: 5 błędów do znalezienia, układanie kroków, P/F/T i notatka.
- Powtórka: 8 fiszek i 6 dobrowolnych pytań z komentarzem.
- PDF modułu: teoria, rozmowa, miejsce na odpowiedzi, modele i pracownia.
Kliknij pozostałe zakładki i wypróbuj rzeczywiste fragmenty tego modułu. Wszystkie historie są fikcyjne.
Co uporządkujesz?
- Zaplanujesz wywiad psychospołeczny dopasowany do celu.
- Połączysz różne źródła bez wybierania jednej osoby jako „prawdziwej”.
- Oddzielisz pytania otwarte, doprecyzowanie i ocenę bezpieczeństwa.
Pełny moduł: 10 rozwiniętych tematów i prezentacja 15 slajdów. Każdy slajd ma objaśnienie i trzy najważniejsze elementy.
Szkoła, rówieśnicy i życie online
Pytaj osobno o naukę, obecność, relacje i poczucie bezpieczeństwa. „Nie chodzę do szkoły” może mieć wiele przyczyn; nie oznacza automatycznie braku motywacji. Zapytaj także o doświadczenia online, nacisk grupy, wykluczenie i nękanie, bez żądania dostępu do wszystkich wiadomości. Materiały ze szkoły pozyskuj w uzasadnionym zakresie i na właściwej podstawie. Sprawdź, które środowisko daje wsparcie, a które obciąża. Rozbieżność między domem a szkołą może odzwierciedlać różne wymagania, nie kłamstwo jednej strony.
Wejdź w sytuację z gabinetu.
14-letni Maks od trzech tygodni opuszcza lekcje. Tata mówi o lenistwie. Maks mówi, że przed szkołą boli go brzuch i że „na grupie klasowej dzieją się rzeczy”. Nie zebrano informacji o zdrowiu, relacjach ani pilności.
W pełnym module analizujesz dwie historie. W każdej podejmujesz dwie kolejne decyzje i poznajesz ich uzasadnienie.
Jaki jest uzasadniony kierunek wywiadu?
Co warto tu skorygować?Dolegliwości i relacje mogą wymagać szerszego wywiadu i oceny zdrowia.
Uzasadniony kolejny krok.Kilka obszarów może wyjaśniać trudność; nie przesądzaj przyczyny.
Co warto tu skorygować?To ryzyko przedwczesnego zawężenia hipotez; najpierw zbierz i porównaj dane.
Zapamiętaj to,
do czego warto wracać.
Krótki temat z przodu. Wyjaśnienie po odwróceniu. Powtórz najważniejsze rozróżnienia przed praktykami lub wróć do nich po lekcji.
Kliknij fiszkę obok. To przykład rzeczywistej karty z tego modułu.
Osiem pytań z celem
Ułóż osiem pytań do Maksa. Przy każdym nazwij, jakiej decyzji służy.
W pełnym module wykonujesz dwa zadania, a potem porównujesz odpowiedź z modelem i kryteriami samooceny.
Mapa wywiadu z pytaniami dobranymi do celu i pilności.
Sprawdzasz swoją odpowiedź według czterech kryteriów:
- Neutralność pytań
- Cel informacji
- Bezpieczeństwo
- Różne obszary
1. „Jak wyglądał ostatni poranek od obudzenia do decyzji o wyjściu?” Cel: konkretna sekwencja zamiast etykiety. 2. „Od kiedy poranki tak wyglądają i co wtedy się zmieniło?” Cel: przebieg i możliwe czynniki. 3. „Kiedy pojawia się ból brzucha, jak długo trwa i co jeszcze zauważasz?” Cel: dane o dolegliwościach i potrzebie oceny medycznej, bez zakładania psychologicznej przyczyny. 4. „Co wydarzyło się ostatnio w klasie, co ma dla Ciebie znaczenie?” Cel: doświadczenia szkolne bez narzuconej interpretacji. 5. „Co dzieje się ze zdjęciami, o których wspomniałeś, i jak to wpływa na dzień?” Cel: doświadczenia online; nie żądam całego telefonu. 6. „Czy ktoś teraz Ci grozi lub obawiasz się, że zrobi Ci krzywdę?” Cel: bieżące zagrożenie i pilność ochrony. 7. „Kto mógłby Ci teraz pomóc i jak się z nim skontaktować?” Cel: rzeczywiście dostępne wsparcie. 8. „Kiedy poranek przebiega choć trochę łatwiej i co jest wtedy inne?” Cel: wyjątki i możliwy krok do sprawdzenia. Dobieram kolejność do odpowiedzi; pilność zmienia plan. To przykłady, nie kompletny przesiew ani ocena bezpieczeństwa. Kompetentna osoba rozwija wywiad, w tym bezpośrednio wyjaśnia sygnały dotyczące samouszkodzeń i samobójstwa. Dalsze dane uzyskuje się na właściwej podstawie.
04Cisza, złość i „nie wiem”: co powiedzieć dalejRozpoznawaj trudność w kontakcie i dobieraj reakcję bez etykietowania nastolatka.
To dokładnie omówimy.
- Opis zachowania przed interpretacją
- „Nie wiem” może oznaczać kilka rzeczy
- Dwie strony ambiwalencji
- Pytanie o gotowość bez diagnozowania liczbą
- Złość: uznaj emocję, określ granicę
- Przeciążenie nie jest egzaminem z posłuszeństwa
- Pęknięcie relacji można nazwać
- Gdy osoba chce wyjść
- Własne napięcie prowadzącego
- Mała próba i sprawdzenie skutku
Reakcja na ciszę lub złość oraz plan naprawy kontaktu.
Przećwicz reakcję na wycofanie Bartka, uwzględniając wpływ prowadzącego.
- Pracownia: Napraw kontakt po nietrafnym pytaniu. Wypowiedź, uzasadnienie i przykład notatki.
- Dwie historie: cztery kolejne decyzje z informacją zwrotną.
- Dwa zadania: Napraw kontakt; Dwie strony zmiany.
- Ćwiczenia: 5 błędów do znalezienia, układanie kroków, P/F/T i notatka.
- Powtórka: 8 fiszek i 6 dobrowolnych pytań z komentarzem.
- PDF modułu: teoria, rozmowa, miejsce na odpowiedzi, modele i pracownia.
Kliknij pozostałe zakładki i wypróbuj rzeczywiste fragmenty tego modułu. Wszystkie historie są fikcyjne.
Co uporządkujesz?
- Rozważysz kilka znaczeń milczenia i odmowy.
- Zastosujesz partnerskie pytania o ambiwalencję.
- Zaproponujesz naprawę kontaktu i bezpieczne granice.
Pełny moduł: 10 rozwiniętych tematów i prezentacja 15 slajdów. Każdy slajd ma objaśnienie i trzy najważniejsze elementy.
Pytanie o gotowość bez diagnozowania liczbą
Możesz zapytać, jak wykonalny wydaje się mały krok, używając słów lub orientacyjnej skali. Dopytaj, co sprawia, że nie jest całkowicie niemożliwy i co pomogłoby spróbować. Liczba ma ułatwiać rozmowę, nie klasyfikować osobę ani przewidywać wynik. Nie porównuj jej z normą i nie używaj do oceny zagrożenia. Osoba może odmówić skali i opisać sytuację inaczej. Na końcu przełóż refleksję na dobrowolnie uzgodnione, konkretne działanie albo nazwij, że dziś nie powstał plan zmiany.
Wejdź w sytuację z gabinetu.
15-letni Bartek milknie po serii pytań o szkołę. Prowadzący pyta, czy „w ogóle chce współpracować”. Bartek odpowiada: „Pani też mnie ocenia”. Nie ma sygnałów nagłego zagrożenia.
W pełnym module analizujesz dwie historie. W każdej podejmujesz dwie kolejne decyzje i poznajesz ich uzasadnienie.
Co najpierw naprawić?
Co warto tu skorygować?To może utrzymać nacisk bez rozpoznania wpływu oceniającego pytania.
Uzasadniony kolejny krok.Możesz pracować nad własnym wkładem w relację.
Co warto tu skorygować?Relacja rodzica nie zastępuje sprawdzenia własnego udziału i perspektywy Bartka.
Zapamiętaj to,
do czego warto wracać.
Krótki temat z przodu. Wyjaśnienie po odwróceniu. Powtórz najważniejsze rozróżnienia przed praktykami lub wróć do nich po lekcji.
Kliknij fiszkę obok. To przykład rzeczywistej karty z tego modułu.
Napraw kontakt
Napisz odpowiedź na „pani też mnie ocenia” i sposób sprawdzenia poprawy.
W pełnym module wykonujesz dwa zadania, a potem porównujesz odpowiedź z modelem i kryteriami samooceny.
Reakcja na ciszę lub złość oraz plan naprawy kontaktu.
Sprawdzasz swoją odpowiedź według czterech kryteriów:
- Własny udział
- Brak etykiety
- Realne dostosowanie
- Sprawdzenie efektu
Zatrzymuję serię pytań, uznaję oceniający wydźwięk mojego zdania i pytam, co utrudniło kontakt. Proponuję wolniejsze tempo albo zapis, bez wymuszania wyboru oczekiwanej treści. Po krótkiej próbie pytam, czy zmiana pomaga, i przyjmuję odpowiedź, także negatywną.
05Rodzic jako partner, nastolatek z własnym głosemProwadź rozmowę między różnymi oczekiwaniami, bez stawania po jednej stronie konfliktu.
To dokładnie omówimy.
- Rodzic wnosi wiedzę i własne obawy
- Trzy perspektywy celu
- Wywiad rodzica o tym, co już próbowano
- Prywatna część i wspólne podsumowanie
- „Proszę powiedzieć wszystko, co mówił”
- Gdy rodzice pozostają w konflikcie
- Nie rób z nastolatka posłańca
- Szkoła i inni specjaliści
- Plan rodzinny jako sprawdzalna próba
- Kiedy rodzic potrzebuje własnego wsparcia
Trójstronny plan rozmowy i konkretne podsumowanie dla rodziny.
Uznaj obawy rodzica i perspektywę Zuzi bez automatycznego poparcia jednej strony.
- Pracownia: Zamień konflikt o telefon w wspólnie opisany problem. Wypowiedź, uzasadnienie i przykład notatki.
- Dwie historie: cztery kolejne decyzje z informacją zwrotną.
- Dwa zadania: Trzy cele, jeden krok; Napraw obietnicę poufności.
- Ćwiczenia: 5 błędów do znalezienia, układanie kroków, P/F/T i notatka.
- Powtórka: 8 fiszek i 6 dobrowolnych pytań z komentarzem.
- PDF modułu: teoria, rozmowa, miejsce na odpowiedzi, modele i pracownia.
Kliknij pozostałe zakładki i wypróbuj rzeczywiste fragmenty tego modułu. Wszystkie historie są fikcyjne.
Co uporządkujesz?
- Zbierzesz użyteczny wywiad rodzica bez obwiniania.
- Uzgodnisz cele i zakres podsumowania zgodny z prawami rodziny.
- Zaproponujesz konkretny plan, którego odpowiedzialność nie spada wyłącznie na nastolatka.
Pełny moduł: 10 rozwiniętych tematów i prezentacja 15 slajdów. Każdy slajd ma objaśnienie i trzy najważniejsze elementy.
„Proszę powiedzieć wszystko, co mówił”
Najpierw wyjaśnij, czy rodzic pyta o ustalenia, informacje o zdrowiu czy formalny dostęp do dokumentacji. To nie są identyczne czynności. Zweryfikuj tożsamość i uprawnienia, a wniosek o dokumentację obsłuż właściwą procedurą. Nie rozwiązuj napięcia ani obietnicą pełnej tajemnicy, ani bezrefleksyjnym szczegółowym raportem z rozmowy. Możesz omówić plan pomocy i potrzeby rodziny, zachowując należytą ochronę danych oraz wymagane prawa do informacji. Wątpliwości konsultuj z osobą odpowiedzialną za procedury.
Wejdź w sytuację z gabinetu.
Rodzice 15-letniej Zuzi chcą natychmiastowego zakazu telefonu. Zuzia chce mniej kontroli i kłótni. Rodzice opisują późne zasypianie; nie ustalono jeszcze funkcji telefonu, sytuacji szkolnej ani zdrowia. Nie zgłoszono przemocy ani nagłego zagrożenia.
W pełnym module analizujesz dwie historie. W każdej podejmujesz dwie kolejne decyzje i poznajesz ich uzasadnienie.
Jaki jest dobry początek pracy z rodziną Zuzi?
Co warto tu skorygować?Troska nie rozstrzyga, jakie działanie odpowiada sytuacji i potrzebom.
Uzasadniony kolejny krok.To pozwala tworzyć plan oparty na danych.
Co warto tu skorygować?Nie wybieraj przyczyny przed poznaniem konkretnych danych i perspektyw.
Zapamiętaj to,
do czego warto wracać.
Krótki temat z przodu. Wyjaśnienie po odwróceniu. Powtórz najważniejsze rozróżnienia przed praktykami lub wróć do nich po lekcji.
Kliknij fiszkę obok. To przykład rzeczywistej karty z tego modułu.
Trzy cele, jeden krok
Zapisz cele stron w przypadku Zuzi oraz możliwą próbę i sposób oceny.
W pełnym module wykonujesz dwa zadania, a potem porównujesz odpowiedź z modelem i kryteriami samooceny.
Trójstronny plan rozmowy i konkretne podsumowanie dla rodziny.
Sprawdzasz swoją odpowiedź według czterech kryteriów:
- Różne cele
- Dane przed zaleceniem
- Wykonalny krok
- Sposób przeglądu
Rodzice chcą poprawy snu, Zuzia mniej kontroli; cel konsultacji to poznanie kontekstu i dobranie pomocy. Proponuję wspólne przeanalizowanie jednego wieczoru oraz małą, uzgodnioną zmianę, dopiero po wyjaśnieniu potrzeb. Ustalam odpowiedzialność, warunki i termin rozmowy o skutku; nie traktuję próby jako diagnozy ani gwarancji poprawy.
06Gdy bezpieczeństwo zmienia plan spotkaniaRozpoznawaj sytuacje wymagające pilnej oceny i włączaj właściwą pomoc bez zostawiania osoby samej z problemem.
To dokładnie omówimy.
- Nie każdy trudny moment jest kryzysem
- Bezpośrednie pytanie i odpowiedzialna ocena
- Samouszkodzenie i zamiar samobójczy
- Bez obietnic i punktowych prognoz
- Bezpośrednie zagrożenie: pomoc teraz
- Kiedy nie ma przesłanek bezpośredniej nagłości
- Plan bezpieczeństwa jako wspólne narzędzie
- Ujawnienie przemocy lub wykorzystania
- Różne obowiązki, różne ścieżki
- Przekazanie musi być potwierdzone
Mapa pilnych działań i rzetelny zapis przekazania pomocy.
W historii Adama rozróżnij zadanie psychologa i rolę obserwującego studenta.
- Pracownia: Zmień priorytet i utrzymaj ciągłość pomocy. Wypowiedź, uzasadnienie i przykład notatki.
- Dwie historie: cztery kolejne decyzje z informacją zwrotną.
- Dwa zadania: Pierwsze działania w sytuacji pilnej; Ujawnienie bez przesłuchania.
- Ćwiczenia: 5 błędów do znalezienia, układanie kroków, P/F/T i notatka.
- Powtórka: 8 fiszek i 6 dobrowolnych pytań z komentarzem.
- PDF modułu: teoria, rozmowa, miejsce na odpowiedzi, modele i pracownia.
Kliknij pozostałe zakładki i wypróbuj rzeczywiste fragmenty tego modułu. Wszystkie historie są fikcyjne.
Co uporządkujesz?
- Odróżnisz rutynową trudność w rozmowie od sygnału zagrożenia.
- Wskażesz działania ochronne i granice kompetencji studenta.
- Zapiszesz wykonane działania oraz potwierdzone przekazanie pomocy.
Pełny moduł: 10 rozwiniętych tematów i prezentacja 15 slajdów. Każdy slajd ma objaśnienie i trzy najważniejsze elementy.
Bez obietnic i punktowych prognoz
Nie zastępuj oceny kontraktem „obiecuję, że nic sobie nie zrobię”. Taka obietnica nie zapewnia bezpieczeństwa. Autorska karta kursu nie jest skalą ryzyka. Nie używaj sumy punktów ani globalnej etykiety „niskie ryzyko” jako podstawy zakończenia pomocy lub przewidywania przyszłego zachowania. Zapisuj konkretne dane, niepewności, potrzeby i uzasadnienie działań. Nawet dobre czynniki ochronne nie znoszą aktualnego zamiaru lub dostępności niebezpiecznych środków. Plan powinien być dostosowany do sytuacji i ponownie oceniany przy zmianie danych.
Wejdź w sytuację z gabinetu.
16-letni Adam pod koniec konsultacji mówi o aktualnym zamiarze zrobienia sobie krzywdy i dostępie do środków. Prosi, by nikomu nie mówić. Spotkanie prowadzi psycholog, student obserwuje. Nie zakończono oceny pilności.
W pełnym module analizujesz dwie historie. W każdej podejmujesz dwie kolejne decyzje i poznajesz ich uzasadnienie.
Co jest priorytetem?
Uzasadniony kolejny krok.Aktualny sygnał zmienia priorytet i wymaga właściwej pomocy.
Co warto tu skorygować?Plan nie zastępuje pilnej oceny aktualnego zagrożenia.
Co warto tu skorygować?Pomoc i odpowiedzialną obecność organizuje się bez odraczania do końca wywiadu.
Zapamiętaj to,
do czego warto wracać.
Krótki temat z przodu. Wyjaśnienie po odwróceniu. Powtórz najważniejsze rozróżnienia przed praktykami lub wróć do nich po lekcji.
Kliknij fiszkę obok. To przykład rzeczywistej karty z tego modułu.
Pierwsze działania w sytuacji pilnej
Ułóż plan dla przypadku Adama: rola psychologa, studenta, pilność, poufność i przekazanie.
W pełnym module wykonujesz dwa zadania, a potem porównujesz odpowiedź z modelem i kryteriami samooceny.
Mapa pilnych działań i rzetelny zapis przekazania pomocy.
Sprawdzasz swoją odpowiedź według czterech kryteriów:
- Pilność
- Granice roli
- Ciągłość opieki
- Rzetelny zapis
Psycholog wyjaśnia aktualny sygnał i uruchamia adekwatną pomoc. Przy potwierdzonych aktualnych myślach samobójczych zapewnia się obecność odpowiedzialnej osoby już podczas organizowania pilnej oceny. Student wykonuje powierzony fragment organizacyjny i nie przejmuje samodzielnej oceny. Przy bezpośrednim zagrożeniu uruchamia się pomoc alarmową zgodnie z procedurą. Informacje przekazuje się w niezbędnym zakresie; dokumentuje się wykonane działania, czas i potwierdzone przejęcie opieki.
07Co dalej: podsumowanie, plan i dokumentacjaZamień zebrane informacje w zrozumiały plan, który można sprawdzić i zmienić.
To dokładnie omówimy.
- Podsumowanie nie musi być diagnozą
- Łączenie danych z kilku źródeł
- Informacja zwrotna dla młodej osoby
- Plan, który ma właściciela i termin
- Kierowanie do innego specjalisty
- Notatka: fakt, relacja, hipoteza i plan
- Pisz tak, by opis nie stygmatyzował
- Sprawdzanie efektu i brak kontynuacji
- Superwizja i granice dalszego działania
- Materiał na lata wymaga aktualizacji
Podsumowanie konsultacji, plan dalszej pomocy i rzetelna notatka.
Odpowiedz rodzinie Mai: „Co już wiemy i jaki jest kolejny krok?”.
- Pracownia: Daj użyteczne podsumowanie bez przedwczesnej diagnozy. Wypowiedź, uzasadnienie i przykład notatki.
- Dwie historie: cztery kolejne decyzje z informacją zwrotną.
- Dwa zadania: Podsumowanie dla Mai i rodzica; Popraw notatkę.
- Ćwiczenia: 5 błędów do znalezienia, układanie kroków, P/F/T i notatka.
- Powtórka: 8 fiszek i 6 dobrowolnych pytań z komentarzem.
- PDF modułu: teoria, rozmowa, miejsce na odpowiedzi, modele i pracownia.
Kliknij pozostałe zakładki i wypróbuj rzeczywiste fragmenty tego modułu. Wszystkie historie są fikcyjne.
Co uporządkujesz?
- Przedstawisz ustalenia i niewiadome bez przedwczesnego rozpoznania.
- Zapiszesz plan z odpowiedzialnością, terminem i warunkami zmiany.
- Przygotujesz notatkę oddzielającą dane, hipotezy i wykonane działania.
Pełny moduł: 10 rozwiniętych tematów i prezentacja 15 slajdów. Każdy slajd ma objaśnienie i trzy najważniejsze elementy.
Łączenie danych z kilku źródeł
Zestaw relację nastolatka, rodzica, obserwacje i uzasadnione informacje z innych środowisk. Zaznacz, które dane są zgodne, a gdzie występują różnice. Rozbieżność nie wymaga natychmiastowego wyboru prawdomównej osoby. Może wynikać z różnego czasu obserwacji, warunków lub znaczenia słów. Zaplanuj pytanie, które pomoże rozstrzygnąć konkretną niewiadomą. Nie zbieraj dodatkowych dokumentów bez celu; nadmiar danych nie zastępuje trafnego pytania klinicznego.
Wejdź w sytuację z gabinetu.
Po dwóch konsultacjach z 15-letnią Mają wiadomo o trudnościach ze snem i konfliktach szkolnych. Rodzic oczekuje rozpoznania ADHD, bo „chce już wiedzieć”. Nie zebrano danych o przebiegu rozwojowym ani z różnych środowisk; nie wykonano pełnego procesu diagnostycznego.
W pełnym module analizujesz dwie historie. W każdej podejmujesz dwie kolejne decyzje i poznajesz ich uzasadnienie.
Jak odpowiesz na oczekiwanie rozpoznania?
Co warto tu skorygować?Hipoteza nie jest ustalonym rozpoznaniem; jasno zaznacz poziom pewności.
Co warto tu skorygować?Jedna sytuacja nie wystarcza do wykluczenia ani potwierdzenia rozpoznania.
Uzasadniony kolejny krok.Rzetelne podsumowanie może być konkretne mimo niepewności.
Zapamiętaj to,
do czego warto wracać.
Krótki temat z przodu. Wyjaśnienie po odwróceniu. Powtórz najważniejsze rozróżnienia przed praktykami lub wróć do nich po lekcji.
Kliknij fiszkę obok. To przykład rzeczywistej karty z tego modułu.
Podsumowanie dla Mai i rodzica
Napisz podsumowanie bez rozpoznania na zamówienie i trzy elementy dalszego planu.
W pełnym module wykonujesz dwa zadania, a potem porównujesz odpowiedź z modelem i kryteriami samooceny.
Podsumowanie konsultacji, plan dalszej pomocy i rzetelna notatka.
Sprawdzasz swoją odpowiedź według czterech kryteriów:
- Dane i ograniczenia
- Głos nastolatka
- Konkretny plan
- Brak nieuprawnionej diagnozy
Opisuję ustalone trudności ze snem i sytuację szkolną oraz zaznaczam brak danych do rozstrzygnięcia ADHD. Sprawdzam z Mają, czy to oddaje jej doświadczenie. Ustalam cel dalszej oceny, kto zbierze potrzebne informacje na właściwej podstawie oraz kiedy wrócimy do wyników i bieżącego wsparcia. Nie gwarantuję rozpoznania po określonej liczbie wizyt.
Nie kończysz na przeczytaniu.
Układasz własny warsztat.
Plan otwarcia i wywiadu
Własne wyjaśnienie zasad, pytania do rodzica i nastolatka oraz lista informacji, których jeszcze potrzebujesz.
Reakcje z uzasadnieniem
Przećwiczysz ciszę, odmowę, złość i pytania o poufność. Porównasz swoje słowa z omówieniem, zamiast zapamiętywać jeden skrypt.
Podsumowanie i dalszy plan
Oddzielisz fakty od hipotez. Zapiszesz, kto wykonuje następny krok, kiedy wracacie do ustaleń i czego jeszcze nie rozstrzygnięto.
Rodzic chce zmiany.
Nastolatek chce wyjść.
Ty potrzebujesz planu.
Wiesz, że trzeba słuchać i budować relację. Ale co powiedzieć po „nie mam problemu”? Jak odpowiedzieć rodzicowi, który chce wiedzieć wszystko? I skąd wiedzieć, kiedy odłożyć plan rozmowy, bo ważniejsze staje się bezpieczeństwo?
Przećwicz te momenty przed spotkaniem w gabinecie. Porównaj możliwe reakcje, poznaj ich uzasadnienie i napisz własną odpowiedź. Zbuduj plan wywiadu oraz zestaw pytań, do których wrócisz przed konsultacją i po niej.
Dla studentów psychologii, praktykantów i psychologów rozpoczynających pracę z nastolatkami 13–17 lat. Student korzysta z materiału w granicach swojej roli i pod odpowiednią opieką.
Każde spotkanie
ma swój cel.
PIERWSZA KONSULTACJA
Rodzic.
Jego obserwacje.
Zbierasz powód zgłoszenia, historię trudności, kontekst rozwoju, zdrowia i codzienności. Wyjaśniasz zasady oraz sprawdzasz, co wymaga rozmowy z nastolatkiem.
DRUGA KONSULTACJA
Nastolatek.
Jego własny głos.
Poznajesz jego rozumienie sytuacji. Wyjaśniasz prywatność i jej granice, uzgadniasz cel oraz dobierasz pytania do gotowości i aktualnych potrzeb.
OMÓWIENIE I DALSZA PRACA
Wspólne ustalenia.
Konkretny dalszy krok.
Łączysz perspektywy bez wybierania strony. Wyjaśniasz ustalenia, potrzebę dalszej oceny oraz odpowiedzialność dorosłych i nastolatka.
To model organizacji konsultacji OPTIMUS. Pilne zagrożenie i szczególne potrzeby mogą wymagać innego przebiegu. Liczba spotkań wynika z potrzeb — dwie konsultacje nie gwarantują zakończenia diagnozy.
Co powiesz,
gdy plan spotkania
przestaje działać?
Każda sytuacja prowadzi do konkretnego pytania, decyzji i uzasadnienia.
Warsztat, do którego
możesz wracać.
Czytasz wyjaśnienie, analizujesz przypadek, próbujesz odpowiedzieć i porównujesz swoje rozumowanie z komentarzem.
7 prezentacji · 105 slajdów
W każdym module 10 rozwiniętych tematów i 15 slajdów. Na slajdzie masz pełne objaśnienie oraz trzy najważniejsze elementy do zapamiętania.
14 scenariuszy decyzyjnych
W każdym podejmujesz dwie kolejne decyzje. Nowa informacja zmienia kontekst, a komentarz wyjaśnia trafność wyboru.
56 fiszek i 21 stwierdzeń P/F/T
Utrwalasz zasady, ale także sprawdzasz, kiedy odpowiedź zależy od sytuacji. Pytania modułowe mają komentarze i służą dobrowolnej powtórce.
7 map kroków i 7 analiz błędów
Układasz modelowy tok działania, rozpoznajesz nietrafione reakcje i dowiadujesz się, jak je skorygować.
14 zadań i 7 ćwiczeń notatki
Piszesz własne wypowiedzi, mapę decyzji lub plan rozmowy. Masz modele odpowiedzi i kryteria samooceny. Dodatkowo w każdej z 7 pracowni zobaczysz: co powiedzieć, dlaczego i jak zapisać ustalenia.
Dwa wywiady PDF + zeszyt i pakiet
Zeszyt uczestnika: 70 stron. Pakiet gabinetowy: 45 stron. Dodatkowo otrzymujesz dwa osobne wywiady PDF: z rodzicem i nastolatkiem, wyodrębnione z pakietu i uzupełnione instrukcją. Każdy moduł ma własny zestaw kart. W pakiecie znajdziesz formularze wywiadu, notatki i planu dalszej pomocy.
Nauka odbywa się samodzielnie. Zadania zamknięte mają klucz, a odpowiedzi otwarte porównujesz z modelami; pakiet nie obejmuje indywidualnej oceny psychologa ani superwizji.
Jak zacząć.
O co zapytać.
Co ustalić dalej.
Nastolatek 13–17 lat.
Wywiad. Ćwiczenia. Plan.
Miejsce na własne notatki.
Dwa wywiady.
Dwa osobne PDF-y.
Wywiad z rodzicem nastolatka — 24 pytania, instrukcja pierwszego spotkania i karta podsumowania. Wywiad z nastolatkiem — 52 pytania, własna perspektywa młodej osoby, kontekst codzienności i bezpieczeństwa. Każdy plik pobierzesz osobno po zakupie.
Te same banki pytań znajdziesz również w pakiecie gabinetowym — osobne PDF-y ułatwiają przygotowanie konkretnej rozmowy.
Otrzymujesz także 70-stronicowy zeszyt uczestnika i 45-stronicowy pakiet gabinetowy. Wybierasz pytania i aktywności odpowiednie do celu oraz potrzeb nastolatka.
- 52 pytania do nastolatka w 8 obszarach
- 24 pytania do wywiadu z rodzicem w 6 obszarach
- 6 ćwiczeń: cel, przebieg, pytania i karta do wydruku
- Karty przygotowania, wywiadu z nastolatkiem i rodzicem oraz cztery omówienia prowadzenia wywiadu krok po kroku
- Przykład notatki, mapa dalszych kroków i karta reagowania przy zagrożeniu
2 strony • bez formularza • karty edukacyjne, bez norm diagnostycznych
Twój kolejny krok
w rozwoju.
Po ukończeniu siedmiu modułów, wykonaniu ćwiczeń i zaliczeniu końcowego sprawdzianu otrzymujesz imienny certyfikat Centrum Zdrowia Psychicznego OPTIMUS.
Sprawdzian obejmuje 14 krótkich sytuacji z gabinetu. Wybierasz następny krok i czytasz wyjaśnienie. Możesz korzystać z materiałów — liczy się rozumienie decyzji. Do zaliczenia potrzebujesz minimum 12 poprawnych odpowiedzi i wszystkich odpowiedzi kluczowych dla bezpieczeństwa. Masz komentarze, brak limitu czasu i możliwość powtórki bez limitu. Quizy modułowe są dobrowolnym treningiem.
Certyfikat potwierdza ukończenie szkolenia. Nie nadaje uprawnień zawodowych ani kwalifikacji do psychoterapii.
CERTYFIKAT
ukończenia szkolenia
Imię i nazwisko
ukończył(a) program edukacyjny
Praca z nastoletnim pacjentem — od pierwszej konsultacji do planu pomocy
Kontakt, wywiad i współpraca z rodzicem
oraz plan dalszej pomocy
7 modułów • ćwiczenia praktyczne • test końcowy
uzupełniane po zaliczeniuOCentrum Zdrowia Psychicznego
OPTIMUS
Stworzone przez
Centrum OPTIMUS.
Z myślą o praktyce.
Program edukacyjny Centrum Zdrowia Psychicznego OPTIMUS łączy wiedzę o kontakcie z młodą osobą z pytaniami, decyzjami i dokumentacją. Pracujesz na realistycznych, fikcyjnych przykładach sytuacji gabinetowych.
Przechodzisz od perspektywy rodzica do własnego głosu nastolatka. Uczysz się oddzielać fakt od hipotezy, stawiać granice bez upokarzania i wyjaśniać dalszy plan bez obietnic szybkiej diagnozy.
Materiał oparto na wybranych źródłach NICE, WHO, NIMH, AACAP, badaniach nad zaangażowaniem oraz polskich przepisach. W kursie otrzymujesz bibliografię z opisem zakresu źródeł. Nie oznacza to akredytacji tych instytucji.
Wejdź w rozmowę
z przygotowanym
warsztatem.
Ucz się na telefonie lub komputerze. Czytaj, podejmuj decyzje, wracaj do odpowiedzi i ćwicz we własnym tempie.
Czytasz krótką część teorii, wybierasz reakcję w historii, piszesz własną odpowiedź i porównujesz ją z omówieniem. Bez obowiązkowych filmów i spotkań na żywo.
Cena całkowita dla uczestnika
- 7 modułów i 105 slajdów z objaśnieniami
- 14 historii · 28 decyzji z komentarzami
- 56 fiszek · 14 zadań z modelami odpowiedzi
- Zeszyt: 70 stron + pakiet gabinetowy: 45 stron
- Dwa osobne PDF-y: wywiad z rodzicem i wywiad z nastolatkiem
- 76 pytań do nastolatka i rodzica · 6 ćwiczeń do wykorzystania w ramach swojej roli
- Imienny certyfikat po zaliczeniu
Przed zakupem otrzymasz informacje o aktywacji i okresie dostępu. Pakiet obejmuje samodzielną naukę, bez indywidualnych konsultacji.
Warto wiedzieć.
Dla kogo jest ten kurs?
Dla studentów psychologii, praktykantów i psychologów rozpoczynających pracę z młodzieżą. Student ćwiczy w granicach swojej roli i pod właściwą opieką. Kurs nie nadaje uprawnień do samodzielnej pomocy psychologicznej.
Z jakim wiekiem nastolatków pracujemy?
Przykłady dotyczą osób w wieku 13–17 lat. Uwzględniamy różnice prawne przed i po ukończeniu 16 lat oraz indywidualne potrzeby rozwojowe i komunikacyjne. Nie ma jednego skryptu dla wszystkich.
Czy najpierw rozmawiamy z rodzicem?
W modelu organizacji OPTIMUS wstępny wywiad z rodzicem przygotowuje konsultację. Następny etap uwzględnia własną perspektywę nastolatka i odpowiednie warunki rozmowy. Pilność, charakter świadczenia i szczególne potrzeby mogą wymagać innego przebiegu. Relacja rodzica nie zastępuje głosu młodej osoby.
Co dokładnie pobiorę w PDF-ach?
70-stronicowy zeszyt uczestnika i 45-stronicowy pakiet gabinetowy: 52 pytania do nastolatka, 24 do rodzica, 6 ćwiczeń z instrukcją i kartami, formularze wywiadu, notatki oraz dalszego planu. Są też osobne karty siedmiu modułów. Bezpłatna próbka ma 2 strony.
Czy te materiały są testem diagnostycznym?
Nie. To pomoce do nauki rozmowy i porządkowania informacji. Nie mają norm, punktów odcięcia ani funkcji przewidywania zagrożenia. Nie zastępują pełnej diagnozy, procedur ochrony ani dokumentacji wymaganej dla konkretnej usługi.
Czy są filmy lub spotkania na żywo?
Ta wersja jest kompletna bez filmów i spotkań na żywo. Czytasz lekcje, przeglądasz prezentacje, podejmujesz decyzje i wykonujesz ćwiczenia we własnym tempie.
Czy jest test i kto ocenia zadania?
Quizy po modułach służą dobrowolnej powtórce. Końcowy sprawdzian obejmuje 14 sytuacji: wymagane jest minimum 12 poprawnych odpowiedzi i wszystkie odpowiedzi kluczowe dla bezpieczeństwa. Możesz powtarzać go bez limitu. Zadania otwarte porównujesz z modelami i kryteriami; cena nie obejmuje indywidualnej oceny ani superwizji.
Jak długo mam dostęp?
Okres dostępu oraz zasady aktywacji i zakupu zostaną podane przed płatnością. PDF-y możesz pobrać do własnej nauki. Zapytaj OPTIMUS o aktualne warunki.
Co potwierdza certyfikat?
Ukończenie programu edukacyjnego po wykonaniu siedmiu modułów, ćwiczeń i zaliczeniu końcowego sprawdzianu. Jest imienny, bez liczby godzin. Nie nadaje nowych praw zawodowych ani kwalifikacji klinicznych.

