PROBLEMY PSYCHICZNE W CIĄŻY I PO CIĄŻY
Ciąża i okres po porodzie to czas ogromnych zmian. Zmienia się ciało, rytm dnia, relacje, poczucie odpowiedzialności i całe wyobrażenie o przyszłości. Nawet jeśli jest radość i wyczekiwanie, mogą pojawić się też lęk, przeciążenie, poczucie osamotnienia, drażliwość albo smutek. Wiele osób wstydzi się tych emocji, bo „przecież powinnam być szczęśliwa”. Tymczasem trudności psychiczne w tym okresie są częste i nie świadczą o tym, że ktoś jest „złą mamą” lub „nie daje rady”. To sygnał, że potrzebujesz wsparcia.
W Centrum Optimus pomagamy kobietom w ciąży i w okresie okołoporodowym przejść przez ten czas bez poczucia winy i bez presji bycia idealną. Dajemy bezpieczną przestrzeń do rozmowy o tym, co naprawdę się dzieje, i pomagamy odzyskać stabilność.
Definicja
Problemy psychiczne w ciąży i po porodzie obejmują szerokie spektrum trudności emocjonalnych i psychicznych, które pojawiają się w okresie okołoporodowym. Mogą mieć łagodne nasilenie i krótkotrwały przebieg, ale mogą też utrzymywać się dłużej i wyraźnie wpływać na funkcjonowanie. Najczęściej dotyczą nastroju, lęku, poczucia przeciążenia, relacji z własnym ciałem, a także budowania więzi i poczucia kompetencji rodzicielskich.
Objawy
U części kobiet pojawia się obniżony nastrój, płaczliwość, poczucie pustki, utrata radości i energii oraz trudność w czerpaniu przyjemności z rzeczy, które wcześniej były ważne. Często występuje lęk, nadmierne zamartwianie się, natrętne myśli o bezpieczeństwie dziecka, poczucie, że „zaraz wydarzy się coś złego”, a także napięcie w ciele i problemy ze snem. Możliwa jest też drażliwość, wybuchy złości, poczucie przytłoczenia i brak cierpliwości, które dodatkowo budzą wstyd. U wielu osób pojawia się trudność w odpoczynku, poczucie winy, krytyczne myśli o sobie, a także poczucie osamotnienia nawet wśród bliskich. Czasem trudność dotyczy więzi z dzieckiem, gdy pojawia się dystans emocjonalny, odrętwienie lub lęk przed bliskością wynikający z przeciążenia.
Rodzaje
W okresie okołoporodowym można obserwować przejściowe obniżenie nastroju w pierwszych dniach po porodzie, gdy emocje są bardzo zmienne, organizm jest wyczerpany, a hormony gwałtownie się zmieniają. U części kobiet rozwijają się bardziej utrwalone trudności lękowe, w tym lęk o zdrowie dziecka, lęk przed porodem lub lęk związany z poczuciem odpowiedzialności. U innych dominuje obniżony nastrój, wycofanie i poczucie bezradności, a u części osób problemem staje się przeciążenie, brak snu i trudność w regulowaniu emocji. Bywa też, że na powierzchnię wracają wcześniejsze doświadczenia trudnych relacji, strat lub traum, które w tym okresie aktywują się szczególnie mocno.
Przyczyny
Przyczyny są zwykle wieloczynnikowe. Znaczenie mają zmiany hormonalne i fizjologiczne, brak snu, ból i wyczerpanie, a także presja oczekiwań społecznych i rodzinnych. Dużą rolę odgrywa wsparcie lub jego brak, poczucie osamotnienia, obawy o poród i zdrowie dziecka, zmiana roli życiowej oraz relacja partnerska. U części kobiet wpływają również wcześniejsze epizody obniżonego nastroju lub lęku oraz trudne doświadczenia z przeszłości, które mogą wracać w okresie dużej wrażliwości.
Jak pomagamy w Centrum Optimus?
W Centrum Optimus pomagamy przede wszystkim odzyskać poczucie bezpieczeństwa, zrozumieć emocje i odróżnić naturalną reakcję organizmu od stanu, który wymaga wsparcia. W terapii pracujemy nad obniżeniem lęku, napięcia i poczucia winy, nad wzmocnieniem poczucia kompetencji oraz nad budowaniem łagodniejszego podejścia do siebie w czasie, kiedy nie da się „dawać rady” cały czas. Pomagamy także porządkować trudne myśli, regulować emocje, budować realne strategie regeneracji oraz odnajdywać wsparcie w relacjach. Celem jest stabilność, poczucie oparcia i powrót do życia, w którym macierzyństwo nie oznacza samotności ani permanentnego przeciążenia.
